سه شنبه ۲۱ بهمن ۱۴۰۴ , 10 February 2026

تاریخ انتشار : ۲۰ اسفند ۹۲
ساعت انتشار : ۸:۳۸ ب.ظ
چاپ مطلب

قله ي فرحزاد شاه معلم ماسال (ماسالي مولومه بند)+ فیلم

قله شاه معلم ماسال، کوه اسطوره اي افسانه اي با ارتفاع  3150 متر از سطح دريا که يخچالهاي طبيعي آن از سرچشمه هاي مهم رودخانه ي خالکايي ماسال (ماسالي راسته ربا) مي باشند.

قله شاه معلم ماسال، کوه اسطوره اي افسانه اي با ارتفاع  3150 متر از سطح دريا که يخچالهاي طبيعي آن از سرچشمه هاي مهم رودخانه ي خالکايي ماسال (ماسالي راسته ربا) مي باشند.

ماسال نیوز تقی اسکندری

تقی اسکندری طاسکوه – قله شاه معلم ماسال، کوه اسطوره اي افسانه اي با ارتفاع  3150 متر از سطح دريا که يخچالهاي طبيعي آن از سرچشمه هاي مهم رودخانه ي خالکايي ماسال (ماسالي راسته ربا) مي باشند. قله ي آسمان خراش مولوم ماسال که از قلل معروف و شناخته شده ي ايران و جهان مي باشد، هم به لحاظ موقعيت مکاني، جغرافيايي و ساختار طبيعي و هم از نظر داشته هاي بي بديلي همچون: غاريخي (يخچال طبيعي)، موقعيت زيارتي سياحتي، گردشگري تفريحي و ييلاقي باستاني ازآنچنان جايگاه رفيع و منحصر به فردي برخوردار است که  مشابه ي آن را در هيچ جايي نمي توان يافت.

وجود براده هاي آهن، گورستان باستاني، آثار و بقاياي دو بقعه ي متبرکه در پهن دشت سحرانگيز قله فرحبخش مولوم يافت مي شوند که جملگي حکايت از عظمت و شکوه اين قله ي ساحري خاصه به لحاظ حاکم نشيني در عهد باستان دارند. قله ي آسمان خراش شاه معلم ماسال وارتفاعات ييلاقي مجاور از مراتع علفچري تابستاني دامهاي رمه داران چسلي و نيز بعنوان خط الرأس جغرافيايي و حدود و ثغور و نقطه ي صفر مرزي شهرستان ماسال با آباديهاي جلال آباد و ماجلان خلخال از ناحيه ي جنوب مي باشد-که رشته کوههاي آن بخشي از سلسله جبال البرز غربي معروف به کوههاي تالش را تشکيل مي دهد.

قله ي روحنواز شاه معلم و غاريخي آن به لحاظ ساختاري و ويژگيهاي طبيعي از عجايب روزگاراست. خصوصيات يخچال طبيعي (غاريخي) مولوم ماسال به گونه اي است که در هواي ابري و مه آلود فضاي داخلي غار را دوده هاي بخار فرا مي گيرد و کف ديواره هاي آن نيز مملو از برکه هاي آبي است که هميشه جاري مي باشند و از ديواره هاي آن نيز قطرات آب چون شبنم باران برکف غار مي ريزند وآثاري از يخ در آن مشاهده نمي گردد. اما در مواقعي که آسمان  صاف و آفتابي و هوا عاري از ابر و مه (خر) مي شود فضاي داخل يخچال مولوم دقيقاً بر عکس عمل مي کند، به اين تفسير که برکه هاي آب و کُلاً کف غار مملو از يخهاي بسيار سفت و بر خلاف آنچه در هواي ابري و مه آلود اتفاق مي افتد، قطرات آبي را که در هواي موصوف چون شبنم باران از ديوارهاي غار مي چکند، به قنديلهاي يخ تبديل و چون دانه ها و خوشه هاي بلورين بصورت آويز دور تا دور غار را مزين مي کنند. قابل توجه است که يخهاي قله ي افسانه اي شاه معلم ( ماسالي مولومه بند)، به گونه اي مرغوب و برخوردار از کيفيت عالي است که از شدت مرغوبيت به رنگ آبي آسماني به چشم مي آيد.

ماسال نیوز قله شاه معلم

قله ي مولوم در باورهاي مردم ماسال:  قله ي روحنواز شاه معلم ماسل (ماسالي مولومه بند) به بزرگي ارتفاع و قله ي آسمان خراشش در آئين ها،  باورها، اعتقادات سنتّي، ادبيات عاميانه، سروده هاي سينه به سينه اعم از دستون و تصنيف در فرهنگ مردم ماسال که ريشه در فرهنگ و تمدن کهن قوم تالش دارد، از آنچنان جايگاه رفيع و منحصر به فردي برخوردار است که شرح و بيان بعضي از آنها خالي از لطف نيست.

وجه تسميه ي مولوم در باورها و فرهنگ مردم ماسال به روايات زيرين:  با توجه به اينکه برروي قله روحنواز سياحتي باستاني و زيارتي گردشگري مولوم و در فاصله ي حدود يکهزار متري آثار و علائم دو بقعه ي متبرکه ي صحرايي که تقريباً فاقد ساختمان و سربندي مي باشند،   به چشم مي خورد، که در خصوص نسبت اين بزرگواران با يکديگر باورها و اعتقادات ديرينه و سينه به سينه اي وجود دارد، که به اختصار به آنهاپرداخته مي شود. عده اي از مردم ماسال براين عقيده اند که اين دو بزرگواره با هم خواهر و برادرند، جمعي معتعقدند که نسبت اين دو با هم مادر و فرزند (فرزند پسر) مي باشد و گروهي نيز باور دارند که اين بزرگوار زن و شوهر  مي باشند که شوهر پيرمرد زاهد و عارفي بوده که در همان مکان (مولوم) به شغل معلمي اشتغال داشته است.  

بهر صورت از منظر باورها و فرهنگ مردم ماسال که ريشه در فرهنگ و تمدّن کهن قوم تالش دارد به بررسي علل و عوامل جايگاه مبارک و رفيع و نيز وجه تسميه ي قله ي آسمان خراش شاه معلم ماسال (ماسالي مولومه بند) به بحث مي نشينيم.

۱-گويند در روزگاران کهن خواهر و برادري به اتفاق هم در حال عبور از محلّ فعلي، مولوم، بودند، که ناگهان طوفاني سخت همراه با برف و بوران و کولاک و (قزري) وزيدن مي گيرد، و آن دو  بر اثر شدّت سرما و با فاصله ي حدود يکهزار متري از هم جانشان را از دست مي دهند و متعاقب آن در همان مکانها به خاک سپرده مي شوند که براثر مرور زمان مردمان آن زمان، با مشاهده ي آثار و علائم مقدس در محل هاي مرگ و مزارهاي خواهر و برادر آنجا را به عنوان مکان هاي مقدّس معرّفي که امروزه از آنها به عنوان امام زاده هاي، مولوم، ( مولومي ايمازده) ياد مي کنند و مردم شهرستان ماسال هر ساله و در فصل تابستان به ويژه در اعياد و ايام شهادت ابنياء و اولياء (ع) سواره و پياده براي زيارت و نذري دادن به قله شاه معلم ماسال و به آن مکان هاي مقدس مشرف مي شوند.

۲- عده اي از مردم اين سامان بر اين باورند که در روزگاران قديم زني که فرزند خرد سالش را به همراه داشت از آن منطقه ( قله ي مولوم) طي طريق مي کرده. 

بهر دليلي فرزند خردسال آن زن که فردي پارسا نيز بوده، دچار ضعف و بيماري مي گردد و در محل فعلي قله ي مولوم، به رحمت خدا مي رود، که در پي اين حادثه ناگوار، مادر فرزند از دنيا رفته نيز بدليل تنهايي و از اينکه کمک کاري برايش پيدا نمي شود، از شدّت غصه و ناراحتي و در فاصله حدود يکهزار متري از محل مرگ فرزند خردسالش در حاليکه به تنهايي ادامه مسير مي داد، جان به جان آفرين تسليم و دار فاني را وداع مي کند.

۳- مولوم به زبان تالشي بر گرفته از واژه ي، مول، مي باشد، مول به زن زائويي گفته مي شود که سرنوشت فرزندش همچون سرنوشت حضرت عيسي (ع)مي باشد.

گويند: در ادوار گذشته دختري جوان بدون اينکه ازدواج نمايد حامله مي شود. آن دختر حامله که گفته مي شود فردي پارسا و عابده نيز بوده است، با مشاهده وضعيت غير منتظره ي خود و از روي شرم و حيا و همچنين از ترس پدر و مادر و اقوام و خويشان و در حالي که حامله ي نزديک به وضع حمل نيز بوده، خانه ي پدري را ترک و به تنهايي سر به کوه و جنگل مي گذارد، تا اينکه در حين طي طريق و در زماني که هنگام وضع حمل آن دختر جوان فرا رسيده بود به قله ي افسانه اي شاه معلم ماسال (ماسالي مولومه بند) مي رسد و تا لحظاتي پس از رسيدن، در تنهايي محض نوزاد خود را به دنيا مي آورد که به دليل در اختيار نداشتن هيچگونه امکاناتي و بر اثر سرمازدگي، نوزادش از دنيا مي رود و ايشان نيز از شدت درد و گرسنگي و خستگي و سرما تقريباً در فاصله يکهزار متري دارفاني را وداع  مي کند که بعدها مردمان آن زمان با مشاهده ي آثار و علائم مقدس در محل مرگ آن مادر و نوزاد، آنجا را بعنوان بقاع متبرکه معرفي که امروزه و به ويژه در ايام خاص مذهبي و نيز در روزهاي جمعه از فصل تابستان به عنوان منطقه زيارتي سياحتي مورد توجه همگان مي باشد.

۴-  در باورهاي کهن و جالب توجّه مردم ماسال مولوم را همان واژه ي معلّم مي دانند. گويند: در رو زگاران بسيار کهن و در عهد باستان و در زمانيکه عقب نشيني درياها و اقيانوس ها در قسمت هاي وسيعي از سطح  زمين و از نواحي کوهستان هاي مرتفع آغاز شده بود، قلّه ي فرحزاد شاه معلّم ماسال يا ماسالي مولومه بند، بعنوان نخستين سکونتگاه انسانهاي اوّليه در اين سامان بوده است که به تدريج با پيدايش مکان هاي ديگري در مجاورت آن همچون: گَه ور، ريزه گورا، نصرون، ماماچره، يا، قماشه تک، که به اشترانکوه نيز معروف است، ( اطراقگاه گبرها در عهد باستان)، رشته پشت (استراحتگاه رخش رستم زال پهلوان اسطوره اي افسانه اي ايران در عهد باستان)، آره چمه، واشيار، رستمي ويسپينج، لي يه، لي چت، سوته، خواره ژي (خومبوره ژي)، خانه بند (بام ايران، گيلان و ماسال)، سره  بيله، خشه خوني، گندمه زمين، اسپي دست، خون محل احداث آسياب براي بدست آوردن آرد از گندم که هم اينک سنگ هاي آسياب آن نيز موجود مي باشد، سياه خوني، نمنه پشت، مارجونه، پریسه بند ارتفاع ييلاقي و اُتراقگاه پارسيان در عهد باستان، خنديله پشت و غيره لذا منطقه ي شاه معلم بعنوان بلندترين قله ي نخستين مقّر حکومتي و مرکز حکمراني و حاکم نشيني مردمان آن زمان تعيين مي گردد.

روايت مي کنند: پيرمرد عارف و زاهدي که همسر پيري نيز داشت با شغل مقدس معلمي امرار و معاش  مي کرده و خانه ي وي نيز مدرسه بوده است. روزي از روزها و در حالي که آن پيرمرد زاهد مشغول تدريس و علم آموزي بوده ناگهان طوفان و کولاک و بوران (غضري) سختي شروع به وزيدن مي کند. در پي آن حادثه ي خانمان برانداز، دانش آموزان و ساکنين اطراف موفق به فرار شده و به منظور پناه گرفتن و در امان ماندن از شدت برف و بوران و سرما، بسوي مناطق پايين دست مي گريزند و از مرگ حتمي نجات مي بابند و جان سالم بدر مي برند، اما آن معلم زاهد و همسرش به دليل کهولت سن و ناتواني جسماني که داشتند چندان موفق به فرار از آن جوّ سهمگين نمي شوند و در فاصله يکهزار متري از همديگر دارفاني را وداع کرده و جان به جان آفرين تسليم مي کنند.

۵- قله ي زيارتي سياحتي شاه معلم ماسال اين کوه افسانه اي منطقه اي باستاني است که آثار و بقاياي موجود همچون براده هاي پراکنده آهن آلات، شمشير آلات، ادوات جنگي،  سپرهاي فلزي، گورستانهاي باستاني محيط اطراف مؤيد اين ادعاست.

روايت مي کنند در گذشته هاي دور،  خواهر و برادري به عنوان حاکمان وقت در، مولوم، حکمراني مي کردند. آنان در زهد و تقوي شهرت داشته و زبانزد خاص و عام و مردمان زمان خويش بودند. نقل است که آن خواهر و برادر به اطرافيان (وزيران و مشاوران) خود وصيت مي کنند که پس از مرگ آنان را بر روي قله مولوم و در فاصله حدود يکهزار متري از هم به خاک بسپارند. علت اين کار نيز اين بود که مزارهاي آنها چشم اندازهاي چهار جهت کره ي خاکي و کرات آسماني را يکجا به همراه داشته باشند، که عملاً  نيز اينگونه است و لذا با گذشت زمان و با مشاهدي آثار و علائم مقدس در آن نواحي که محل خاکسپاري آن دو بزرگوار بوده در نتيجه بعنوان مکان هاي مقدس مورد شناسايي قرار مي گيرند.که امروزه از آنها بعنوان امام زاده هاي مولوم (مولومي ايمازاده) ياد مي شود که سياحان و گردشگران از دورترین نقاط و نيز رمه داران و ييلاق نشينان شهرستان ماسال هرساله و در فصل تابستان سواره و پياده و با بستن قوت و غذا و با ذبح گوسفند براي نذري دادن و زيارت و سياحت بسوي اين کوه افسانه اي زيارتي سياحتي و باستاني ييلاقي مي شتابند.

فیلم معرفی قله شاه معلم ماسال

دانلود این فیلم با حجم ۴۳٫۳ مگابایت

زمان: ۱۵:۴۴

قله ي سرافراز شاه معلم ماسال (ماسالي مولومه بند) در فرهنگ مردم ماسال که ريشه در فرهنگ و تمدن کُهن قوم تالش دارد:

۱- قله زيارتي سياحتي و ييلاقي باستاني، مولوم، که در امتداد و راستاي قبله در ماسال مي باشد. چنانچه هر مسافر و سياحي براي اداي فريضه ي نماز در جستجوي تعيين مسير قبله باشد، بوميان منطقه فراز قله مولوم ماسال و يا سمت منتهي به آن را بعنوان قبله گاه اين ديار سحر و سرّ به آنان يادآور مي شوند.

۲- هرگاه و در هر زماني لکه هاي ابري بر روي غار يخي، مولومه بند ماسال پديدار گردد، ماسالي ها بنا به باورها و اعتقادات سنتي و ديرينه شان که ريشه در فرهنگ مردم تالش دارد، عقيده دارند که هوا باراني و در فصول سرما برفي خواهد شد.

۳- مردم ماسال اعتقاد دارند به هر بيماري که از يخ يخچال طبيعي مولوم خورانده شود، شفا پيدا نموده و سلامتي خود را مجدداً باز مي يابد، کما اينکه انجام اينکار هنوز هم درماسال رواج دارد.

۴- ماسالي ها بنا به باورهاي کُهن و سنتّي و ديني مذهبي خود به ويژه در مواقع نياز، ضمن قرباني کردن گوسفند جهت بر آوردن حاجات دست توسل بسوي بقاع متبرکه قله ي فرحزاد شاه معلم ماسال (ماسالي مولوم بند) دراز كرده و با نذري دادن، طلب شفا و بر آوردن حاجات مي كنند و به اين ترتيب عقيده دارند كه به آرزوهايشان خواهند رسيد.

شايان توجه است كه نظير چنين مراسم مشابه و آئين هاي با شكوهي از سوي رمه داران و ييلاق نشينان شهرستان ماسال در منطقه ي زيارتي سياحتي و ييلاقي باستاني، خنديله پشت، نيز برگزار مي گردد كه در برگزاري اين آئينهاي باشكوه كه ريشه در فرهنگ و تمدن كهن قوم تالش دارد، اسب هاي تيز رو و كوهستان پيماي تالش كه از نقش آفرينان اصلي  و از توجّه شوندگان ويژه ي موضوع هستند، هنر نمائي هاي شان را در قالب جشنواره هاي خود جوش سوار كاري در دامن طبيعت و در ارتفاعات ييلاقي فرحبخش منطقه به منصه ي ظهور رسانيده و به نمايش مي گذارند.

قله ي فرحزاد شاه معلم ماسال (ماسالي مولومه بند)، چون ديار سحرانگيز خنديله پشت، نه فقط صفا و صميميت و طراوت و شادابي را چون لاله هاي رنگارنگ، ارتفاع ييلاقي آلاله پشته بند ماسال (محل شهادت سردار گيلان ميرزا كوچك جنگلي) در دامن خود پرورانده است، نه فقط به عظمت و بزرگي نام پر آوازه و طبيعت بي بديل و يخچال طبيعي اش در فرهنگ كهن و ملي باستاني و ديني مذهبي مردم ماسال، كه ريشه در فرهنگ و تمدن كهن قوم تالش دارد، برخوردار از جايگاهي بس رفيع و منحصر به فردي است، كه به باوري ديگر، با دريا نيز هم آغوش بوده و سخن ها گفته است، كه در نماهنگ كاروان موسيقيايي فرهنگ مردم ماسال، ضمن نقش آفريني و هنر نمايي به موسيقي آئيني تالش ها نيز رونق خاصّي بخشيده است كه شرح و بيان آن بشرح زير مي باشد:

آوتاوي چيل ژنـده دريا كوگلشن                زَه رَه جي پر ژنده مولومي كوگلشن

مولومه بندي ترا وَرچين كرم شوم              گـل مـحمدي سـرچيـن كرم شوم         

مولوم ماسالي بندَ     چه آوني خيلي سرده

مولـوم ماسالي بندَ               بندون سري پا منده          

               مولوم ماسالي بندَ           همه جاش رنگارنگه            

      مولوم ماسالي بندَ       بندون سري ويمنده            

            مولوم ماسالي  بندَ              شخته سري پامنـده       

                    مولوم ماسالي بندَ               چه آوني خيلي سرده        

           مولوم ماسالي بندَ               خساري سري پا منده         

            مولوم ماسالي بندَ               چسلي اون رمه بندَ             

       مولوم ماسالي بندَ               ماسالي ياله بندَ             

       مولوم ماسالي بندَ                چسلي اون رمه ها منـده

                 مولوم ماسالي بندَ                 خدا جان مولوم قشنگه    

            مولوم ماسالي بندَ              چسلي تالش ها منده              

      هر کس ها کو پامنده             وا اي دفه اي برنده               

     مولوم ماسالي بندَ              مولومي الاله بلنده         

    مولوم ماسالي  بندَ               زَه رَه جه موچ ها منده  


117 ديدگاه

  1. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  2. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  3. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  4. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  5. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  6. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  7. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  8. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  9. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  10. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  11. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  12. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  13. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  14. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  15. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  16. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  17. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  18. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  19. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  20. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  21. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  22. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  23. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  24. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  25. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  26. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  27. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  28. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  29. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  30. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  31. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  32. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  33. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  34. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  35. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  36. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  37. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  38. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  39. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  40. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  41. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  42. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  43. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  44. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  45. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  46. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  47. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  48. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  49. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  50. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  51. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  52. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  53. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  54. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  55. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  56. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  57. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  58. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  59. فریده جلاءیی گفت:

    با سلام فیلم جالبی بود وخیلی لذت بردم برای کوهپیمایی ان منطقه، . جستجو میکردم که فیلم جالب شما را پیدا کردم

  60. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  61. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  62. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  63. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  64. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  65. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  66. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  67. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  68. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  69. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  70. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  71. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  72. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  73. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  74. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  75. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  76. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  77. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  78. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  79. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  80. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  81. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  82. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  83. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  84. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  85. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  86. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  87. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  88. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  89. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  90. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  91. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  92. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  93. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  94. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  95. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  96. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  97. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  98. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  99. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  100. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  101. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  102. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  103. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  104. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  105. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  106. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  107. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  108. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  109. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  110. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  111. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  112. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  113. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  114. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  115. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  116. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

  117. ساده گفت:

    خیلی مبتدی و ساده بود

گوناگون
ویژه ها